Bảo tồn và phát huy bản sắc văn hóa các dân tộc Lào Cai
Lào Cai có 25 dân tộc anh em cùng sinh sống, mỗi dân tộc đều có nét văn hóa độc đáo, góp phần tạo nên bức tranh văn hóa đa dạng, giàu bản sắc cho mảnh đất Lào Cai. Giai đoạn 2011 – 2015, thực hiện tốt công tác bảo tồn bản sắc văn hóa dân tộc, tỉnh đã xây dựng, triển khai thực hiện Đề án số 13 của Tỉnh ủy về “Phát triển thiết chế văn hóa, bảo tồn và phát huy bản sắc văn hóa các dân tộc Lào Cai”.
Một nghi lễ trong Lễ Pút tồng của người Dao (Ảnh: Phạm Sơn)
Cùng với sự quan tâm đầu tư của Đảng, Nhà nước và nỗ lực phấn đấu không ngừng của địa phương, Lào Cai đã đạt được nhiều thành tựu quan trọng trong công tác bảo tồn giá trị văn hóa các dân tộc. Công tác sưu tầm, bảo tồn, bảo tàng văn hóa vật thể và phi vật thể của các dân tộc được giữ gìn và phát huy. Tại các làng văn hóa du lịch, đồng bào các dân tộc đã tích cực phát huy các di sản văn hóa phi vật thể tiêu biểu như: Các trò chơi dân gian, diễn xướng; xây dựng đội văn nghệ dân gian phát huy vốn dân ca, dân vũ, trình diễn nhạc cụ; khôi phục nghề thủ công truyền thống (nghề nấu rượu, chạm khắc bạc, dệt - thêu thổ cẩm, tắm lá thuốc); nghệ thuật thêu hoa văn trên trang phục; khai thác vốn văn hóa ẩm thực phục vụ khách du lịch, bảo tồn và duy trì hoạt động lễ hội dân gian...
Giai đoạn 2011 – 2015, tỉnh đã tiến hành trùng tu tôn tạo 03 di tích lịch sử văn hóa là Đền Trung Đô, Đền Bảo Hà, Đền Mẫu Sơn; xây dựng được 14 mô hình làng văn hóa du lịch; bảo tồn và duy trì tổ chức 8 lễ hội tiêu biểu của các dân tộc Lào Cai như: Lễ hội “Gặt tutu” của người Hà Nhì đen ở Y Tý, Hội cốm của dân tộc Tày huyện Bảo Yên, Lễ bảo vệ rừng của dân tộc Nùng huyện Mường Khương, Lễ hội tạ ơn trâu của người Bố Y, Lễ hội Gàu Tào của người Mông, Lễ hội xuống đồng của người Tày, Lễ hội Roóng Póoc của người Giáy, Lễ cấp sắc của người Dao. Các lễ hội được tái diễn sinh động, phản ánh văn hóa đặc sắc của địa phương góp phần tạo ra các sản phẩm du lịch hấp dẫn cho loại hình du lịch khám phá.
Ruộng bậc thang Sa Pa được công nhận là di tích danh thắng quốc gia
Bên cạnh đó, Lào Cai đã phối hợp với cơ quan phát triển Pháp (AFD) nghiên cứu về tri thức và phong tục tập quán truyền thống dân tộc Tày ở Nghĩa Đô, huyện Bảo Yên. Thực hiện bảo tồn làng truyền thống dân tộc Mông tại Cát Cát, xã San Sả Hồ, huyện Sa Pa và sưu tầm hơn 300 hiện vật gồm trang phục, đồ trang sức truyền thống, nhạc cụ, công cụ trong hoạt động tín ngưỡng của 4 dân tộc: Bố Y, La Chí, Pa Dí, Xa Phó.
Đến nay đã có 10/14 di sản đã được Bộ Văn hóa – Thể thao và Du lịch công nhận là di sản văn hóa phi vật thể quốc gia, 02 di tích danh thắng quốc gia là ruộng bậc thang Sa Pa, Động Thiên Long, xã Tả Van Chư, huyện Bắc Hà.
|
Các di sản văn hóa phi vật thể quốc gia đã được công nhận: - Lễ hội Gầu tào của người Mông (Bắc Hà, Si Ma Cai, Mường Khương). - Lễ hội Roóng poọc của người Giáy (xã Tả Van, huyện Sa Pa). - Lễ hội Khu già già của người Hà Nhì (Y Tý, Nậm Pung huyện Bát Xát). - Nghi lễ cấp sắc của người Dao (Long Phúc, Long Khánh huyện Bảo Yên). - Lễ Pút tồng (tết nhảy) của người Dao đỏ (Tả Phìn, huyện Sa Pa). - Múa xòe người Tày (Tà Chải, huyện Bắc Hà). - Nghề Chàng slaw (nghệ thuật tranh cắt giấy) của người Nùng Dín (huyện Mường Khương). - Nghệ thuật trang trí hoa văn trên trang phục người Xa Phó (huyện Sa Pa, Bảo Thắng). - Nghề chạm khắc bạc của người Mông (huyện Sa Pa). - Lễ tạ ơn trâu (Sừ dề Pà) của người Bố Y. |
