Để đảm bảo việc tổ chức xét tặng tiến hành thuận lợi, tỉnh đã chỉ đạo ngành Văn hóa, Thể thao và Du lịch tiến hành rà soát, hướng dẫn, lập hồ sơ đề nghị xét tặng danh hiệu Nghệ nhân ưu tú trong lĩnh vực di sản văn hóa phi vật thể cho các cá nhân đủ tiêu chuẩn. 

Về tiêu chuẩn xét tặng nghệ nhân ưu tú, Nghị định 62 có một số điểm đáng lưu ý là người được xét tặng cần xác định rõ là người "nắm giữ kỹ năng, bí quyết thực hành di sản văn hóa phi vật thể; có thành tích, giải thưởng, sản phẩm tinh thần hoặc vật chất có giá trị về lịch sử, văn hóa, khoa học, nghệ thuật, thẩm mỹ, kỹ thuật". Tuy nhiên, trên thực tế không phải cá nhân nào nắm giữ kỹ năng, bí quyết thực hành di sản văn hóa phi vật thể cũng có điều kiện tham gia các sự kiện để có tài liệu chứng minh về thành tích, giải thưởng. Vì vậy, để tạo điều kiện thuận lợi cho các nghệ nhân chuẩn bị hồ sơ xét tặng danh hiệu, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã cử cán bộ trực tiếp hướng dẫn và hỗ trợ cho nghệ nhân hoàn thiện hồ sơ đề nghị xét tặng.

Nghệ nhân Triệu Văn Quẩy, dân tộc Dao Tuyển, huyện Bảo Thắng, tỉnh Lào Cai

Các cán bộ đã xuống tận nhà nghệ nhân để phỏng vấn, chụp ảnh, quay phim mô tả về tri thức, kỹ năng thực hành và trao truyền di sản của từng nghệ nhân ở địa phương. Các giải thưởng như bằng khen, giấy khen, giấy chứng nhận, kỷ niệm chương; các sách đã xuất bản; các bài báo viết về các nghệ nhân đăng trên các bản tin, tạp chí trung ương và địa phương cũng được chụp lại để minh chứng về thành tích, đóng góp của nghệ nhân. Ngoài ra, quá trình học nghề, danh sách các học trò đã truyền dạy của nghệ nhân cũng được kê khai đầy đủ, cụ thể trong "Bản khai thành tích đề nghị xét tặng danh hiệu nghệ nhân ưu tú" phục vụ cho quá trình xét tặng của Hội đồng các cấp.

Đến nay, tỉnh Lào Cai đã tổng hợp được danh sách đề xuất xét tặng danh hiệu nghệ nhân ưu tú lần thứ nhất gồm 15 nghệ nhân hiện đang cư trú ở 8 huyện trong tỉnh. Trong đó, phải kể đến những nghệ nhân dân gian xuất sắc, có bề dày hoạt động trong lĩnh vực di sản văn hóa phi vật thể ở Lào Cai như nghệ nhân Sần Cháng (nắm giữ loại hình di sản về một số phong tục, tập quán và dân ca dân tộc Giáy, Mông, Dao, Tày, hát "San co" của dân tộc Dao ở Sa Pa); nghệ nhân Giàng Seo Gà (nắm giữ loại hình di sản dân ca, nhạc cụ, văn hóa Mông); nghệ nhân Hoàng Sín Hòa (nắm giữ loại hình di sản dân ca Nùng Dín); nghệ nhân Ma Thanh Sợi (nắm giữ loại hình thơ ca dân gian, phong tục tập quán, tri thức dân gian trong canh tác nông nghiệp của dân tộc Tày, vùng Nghĩa Đô, Bảo Yên); nghệ nhân Triệu Văn Quẩy (nắm giữ loại hình di sản thơ ca dân gian, phong tục tập quán dân tộc Dao),…

Đặc biệt, nghệ nhân Sần Cháng, Ma Thanh Sợi, Giàng Seo Gà còn xuất bản nhiều sách về văn hóa dân gian dân tộc hoặc soạn giáo án để giảng dạy, viết các chuyên đề chuyên sâu nhằm mục đích bảo tồn lâu dài trong cộng đồng. Họ cũng sẵn sàng cung cấp thông tin, nhiệt tình phối hợp giúp cơ quan quản lý văn hóa thực hiện những dự án bảo tồn; giúp các nhà báo, nhà nghiên cứu trong và ngoài nước đến nghiên cứu, tìm hiểu về những nét độc đáo, nét đẹp trong di sản văn hóa truyền thống của các dân tộc thiểu số.

Hiện tỉnh Lào Cai đang tiến hành lấy ý kiến cộng đồng dân cư về các cá nhân đề nghị xét tặng bằng việc phối hợp với chính quyền địa phương tổ chức họp lấy ý kiến nhân dân nơi nghệ nhân đang cư trú, đồng thời đăng tải xin ý kiến nhân dân trên website của ngành văn hóa, thể thao và du lịch, nhằm đảm bảo tính khách quan, công bằng, tránh xảy ra các khiếu nại trong quá trình xét tặng danh hiệu nghệ nhân.

Với việc tôn vinh các danh hiệu “Nghệ nhân nhân dân”, “Nghệ nhân ưu tú” trong lĩnh vực di sản văn hóa phi vật thể giúp cho nghệ nhân và các thế hệ kế cận của tỉnh Lào Cai có thêm động lực, tiếp tục chung tay cùng cơ quan quản lý bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa phi vật thể một cách hiệu quả, thiết thực nhất./.