Con đường quanh co đưa chúng tôi đến xã Dền Sáng (tỉnh Lào Cai) vào một ngày cuối thu se lạnh. Trên triền đồi thoai thoải, khu tái định cư mới hiện ra giữa lưng chừng mây, những nếp nhà xếp tầng hài hòa như ruộng bậc thang – vừa gần gũi với thiên nhiên, vừa vững chãi trước mưa gió. Giữa sắc xanh đại ngàn, khu dân cư mới mang đến cảm giác bình yên, ấm áp tình người. Với bà con nơi đây, đó không đơn thuần là nơi ở mới, mà là sự khởi đầu cho một cuộc sống an lành sau những tháng ngày mất mát.

Người dân tham gia lao động tạo cảnh quan xung quanh khu tái định cư xã Dền Sáng.

Thôn Nậm Pẻn 2 từng là tâm điểm chịu thiệt hại nặng nề trong trận mưa lũ cuối năm 2024 do ảnh hưởng hoàn lưu bão Yagi. Dòng nước dữ cuốn trôi hàng chục ngôi nhà, chia cắt giao thông, đẩy hàng trăm người dân vào cảnh phải dựng lều tạm giữa mùa đông khắc nghiệt. Những ngày ấy, nỗi lo mưa xuống, đất sạt luôn thường trực trong từng gia đình.

Anh Thào A Páo, một trong những hộ mất nhà, vẫn chưa thể quên khoảnh khắc sinh tử ấy. “Nước về nhanh lắm, chỉ kịp ôm con chạy ra ngoài. Ngoảnh lại thì nhà đã bị cuốn trôi hết rồi”, anh chia sẻ. Sau lũ, gia đình anh sống tạm trong căn nhà ghép bằng tôn và gỗ, mưa dột, gió thốc, nỗi bất an đeo bám từng đêm.

Hôm nay, khi nhận chìa khóa căn nhà mới tại khu tái định cư Dền Sáng, anh Páo không giấu được xúc động. Ngôi nhà kiên cố, rộng rãi, nằm trên khu đất cao, thoáng, an toàn với thiên tai. “Giờ thì không còn sợ mưa lũ nữa. Đây là điều tôi chưa bao giờ dám nghĩ tới”, anh nói, ánh mắt ánh lên niềm tin vào tương lai.

Khu tái định cư Dền Sáng được quy hoạch trên khu đồi rộng, thuận tiện giao thông, kết nối trực tiếp với tuyến Dền Sáng – Y Tý. Hơn nửa năm qua, những người lính thợ của Tổng Công ty 789 (Bộ Quốc phòng) miệt mài bám công trường, bất chấp nắng gắt hay mưa lạnh, để kịp tiến độ bàn giao nhà cho bà con. Đến nay, các hạng mục hạ tầng thiết yếu như đường nội bộ, hệ thống điện, nước, thoát nước, vệ sinh môi trường đã cơ bản hoàn thiện, sẵn sàng cho người dân ổn định cuộc sống.

Mỗi căn nhà được thiết kế hài hòa giữa kiến trúc truyền thống của người Mông và nhu cầu sinh hoạt hiện đại. Không gian bếp, khu vệ sinh, khu chăn nuôi được bố trí khoa học, thuận tiện, phù hợp với tập quán địa phương. Anh Phàng A Súa, một hộ dân vừa chuyển về, phấn khởi cho biết: “Nhà gần đường lớn, con cái đi học thuận lợi, điện nước đầy đủ. Cuộc sống thực sự đã đổi khác”.

Theo ông Phạm Trung Kiên – Chủ tịch UBND xã Dền Sáng, ngay từ khi dự án được phê duyệt, địa phương đã rà soát kỹ lưỡng, ưu tiên các hộ thiệt hại nặng và nằm trong khu vực có nguy cơ sạt lở cao. Toàn bộ quá trình từ bình xét, công khai danh sách đến bốc thăm vị trí nhà đều được tổ chức dân chủ, minh bạch. Đến nay, gần 60 hộ dân đăng ký, trong đó 35 hộ đủ điều kiện được bố trí ở giai đoạn đầu; các thủ tục cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất sẽ tiếp tục được hoàn thiện để bà con yên tâm sinh sống lâu dài.

Những ngôi nhà khang trang vững chãi tại Khu tái định cư xã Dền Sáng.

Không dừng lại ở việc “có chỗ ở an toàn”, Dền Sáng đang hướng tới xây dựng một khu dân cư kiểu mẫu. Các tổ chức đoàn thể cùng người dân tích cực trồng cây xanh, làm hàng rào, vệ sinh đường làng, giữ gìn cảnh quan chung. Chính quyền xã cũng đề xuất xây dựng thêm nhà văn hóa, sân thể thao, khu vui chơi trẻ em – tạo không gian sinh hoạt cộng đồng gắn kết, văn minh.

Từ ngày những hộ dân đầu tiên chuyển về, diện mạo Dền Sáng đổi thay từng ngày. Dọc các tuyến đường bê tông mới, vườn rau, nương ngô xanh mướt, giàn hoa trước hiên nhà đua nhau khoe sắc. Tiếng trẻ thơ nô đùa hòa cùng nhịp sống mới đang dần lan tỏa trên vùng đất từng chịu nhiều tổn thương.

Dự án khu tái định cư xã Dền Sáng là dự án khẩn cấp khắc phục hậu quả cơn bão số 3 năm 2024, với tổng mức đầu tư trên 32 tỷ đồng, xây dựng 60 căn nhà, khởi công từ ngày 21/2/2025. Sau hơn 7 tháng thi công khẩn trương, đến ngày 31/10/2025, UBND xã Dền Sáng đã tổ chức bốc thăm, giao nhà cho các hộ dân.

Từ vùng đất oằn mình trong bão lũ, Dền Sáng hôm nay đang hồi sinh mạnh mẽ. Những mái nhà mới không chỉ mang ý nghĩa “an cư”, mà còn gieo mầm cho “lạc nghiệp”, khẳng định tinh thần nhân văn, sẻ chia và quyết tâm “không để ai bị bỏ lại phía sau” nơi vùng cao biên giới Lào Cai.