Hằng năm, Y Tý đón hàng chục nghìn du khách đến tham quan, trải nghiệm. Đối với những khách nơi xa đến họ thường liên hệ với các hộ dân kinh doanh dịch vụ homestay để lưu trú qua đêm và sử dụng các dịch vụ, do đó rất thuận tiện cho bà con chuẩn bị các chương trình tiếp đón. 

Nắm bắt được nhu cầu lưu trú của khách du lịch ngày càng nhiều chị Sần Thó Mơ, người dân tộc Hà Nhì, thôn Choản Thèn đã sửa sang lại căn nhà trình tường truyền thống của gia đình để làm dịch vụ homestay. Việc rọn dẹp, vệ sinh, trang trí cảnh quan cũng được gia đình chị đặc biệt quan tâm. Chị Sần Thó Mơ, thôn Choản Thèn, xã Y Tý chia sẻ: “Để phục Y Tý thơ mộng trong lòng du khách vụ ăn uống nghỉ ngơi cho khách, gia đình đón khách tại hộ gia đình và thực hiện tốt công tác vệ sinh môi trường, được khách phản hồi rất tốt. Qua đó góp phần tăng thu nhập cho gia đình và đỡ vất vả hơn nhiều so với làm ruộng”.

Tại tầng 2 của Homestay Y Tý đại ngàn du khách được chiêm ngưỡng toàn cảnh vẻ đẹp của núi rừng.

Việc người dân địa phương tham gia vào các hoạt động du lịch đã có nhiều đóng góp trong việc hình thành, phát triển du lịch cộng đồng. Từng bước nâng cao ý thức trong việc cải thiện vệ sinh, cảnh quan môi trường, tạo cảnh quan “xanh - sạch - đẹp”; đầu tư, mua sắm thêm các trang thiết bị để đón khách tham quan, lưu trú và cùng nhau xây dựng thôn nông thôn mới, tạo điểm đến an toàn, hấp dẫn.

Kể từ khi du lịch cộng đồng xuất hiện, bà con ở xã Y Tý có cơ hội tiếp xúc nhiều nền văn hóa khác nhau từ trong nước đến khách quốc tế. Sự e dè, ngại ngùng đã không còn hiện hữu trên ánh mắt hay cử chỉ của mỗi người thay vào đó là những lời mời chào thân thiện, mến khách. Ngoài kinh doanh dịch vụ homestay, nhiều hộ dân đã mở dịch vụ tắm lá thuốc, cho thuê trang phục dân tộc để khách du lịch trải nghiệm, chụp hình. Ngoài ra, các hộ dân còn tích cực tham gia các lớp bồi dưỡng để nâng cao chất lượng dịch vụ đáp ứng nhu cầu của khách du lịch. Tăng cường đăng tải thông tin lên mạng xã hội Facebook, Youtube, Zalo… để thu hút khách du lịch sử dụng các dịch vụ của gia đình mình.

Để tạo nên sức hấp dẫn cho du khách khi tiếp cận và sử dụng dịch vụ homestay, nhiều mô hình do người dân tham gia thực hiện đã được hình thành như: Đội văn nghệ người Hà Nhì, người Mông, những điểm tham quan cánh đồng lúa ruộng bậc thang. Cùng với đó là việc khôi phục, duy trì và phát huy những nghề đan lát và các lễ hội truyền thống, các trò chơi dân gian,… góp phần tạo nên sự độc đáo trong phát triển du lịch cộng đồng.

Du lịch cộng đồng tại xã vùng cao Y Tý đã có sự phát triển mạnh mẽ. Các chính sách phát triển du lịch nông thôn đã đem lại nhiều thay đổi cho một xã vùng cao còn nhiều gian khó, mở ra những cơ hội cho đồng bào các dân tộc nơi đây phát huy tiềm năng, lợi thế tham gia các hoạt động khai thác du lịch, gia tăng giá trị nông nghiệp. Tuy nhiên, nhìn từ thực tế Y Tý còn đang gặp rất nhiều khó khăn bởi nhiều lý do khác nhau như: Cơ sở hạ tầng chưa đồng bộ, số lượng dịch vụ du lịch còn manh mún, tự phát; chất lượng chưa cao, chưa đạt được kỳ vọng đặt ra; trình độ dân trí không đồng đều nên việc tuyên truyền, vận động người dân tham gia vào các hoạt động du lịch cũng là một thách thức đối với cấp uỷ, chính quyền địa phương.

Y Tý vào mùa đông thu hút đông đảo khách du lịch đến ngắm băng tuyết.

Hiện nay, Y Tý đang tập trung nguồn lực, lãnh đạo, chỉ đạo phát triển du lịch hiệu quả gắn với bảo tồn và phát huy bản sắc văn hóa các dân tộc. Đẩy nhanh tiến độ quy hoạch chi tiết, hoàn thiện các hạng mục kết cấu hạ tầng dịch vụ du lịch tại khu vực Y Tý. Phát huy kết quả của Chương trình mục tiêu Quốc gia về nông thôn mới, chương trình OCOP, phát triển hệ thống các sản phẩm du lịch đặc sắc. Đẩy mạnh hoạt động quảng bá, xúc tiến các sản phẩm du lịch đặc thù. Tăng cường công tác tuyên truyền tới cán bộ, đảng viên và Nhân dân xác định kinh tế du lịch là một lĩnh vực đột phá của Y Tý để từ đó nâng cao nhận thức của người dân; đồng thời tích cực tham gia vào các hoạt động du lịch tại địa phương.

Để du lịch Y Tý phát triển bền vững nhưng không mất đi vẻ đẹp tự nhiên; đồng thời, giúp người dân nơi đây giảm nghèo bền vững, Y Tý đang thực hiện chủ trương phát triển mạnh du lịch cộng đồng gắn với bảo tồn, phát huy bản sắc văn hóa của đồng bào các dân tộc trên địa bàn./.