Hòa âm từ núi rừng

Hòa âm từ núi rừng là hành trình khám phá quy trình làm khèn Mông - nghề thủ công mang đậm dấu ấn văn hóa dân tộc. Qua đôi tay khéo léo của anh Giàng A Khay, ở xã Sín Chéng, mỗi chiếc khèn với âm thanh vút lên trong trẻo. Chiếc khèn Mông, vì thế, không chỉ là nhạc cụ, mà là linh hồn của nét văn hóa đặc sắc đang được bảo tồn và tiếp nối qua từng thế hệ.

 

Bắt đầu hành trình khám phá quy trình làm khèn, nơi mỗi công đoạn đều chứa đựng sự tỉ mỉ và tâm huyết. Từ việc chọn lựa những thanh nứa chắc khỏe, đến việc tỉa gọt và lắp ghép từng chi tiết, mọi bước đi đều được thực hiện với sự khéo léo và chính xác. Đặc biệt, công đoạn thử âm là khoảnh khắc quan trọng để điều chỉnh âm thanh, sao cho mỗi chiếc khèn khi hoàn thiện vang lên trong trẻo.

mc.jpg
Nằm giữa những bức tường nhà đất đã tồn tại qua bao thế hệ người Mông, trong nhà cổ truyền thống ở làng cổ Sín Chéng, anh Giàng A Khay vẫn kiên trì và đam mê với nghề làm khèn Mông.

13-7769.jpg
Bên trong ngôi nhà, A Khay đang miệt mài hoàn chỉnh chiếc khèn Mông theo đơn đặt hàng của khách trong và ngoài nước.

21-1891.jpg
Để khèn tạo ra âm thanh chuẩn, Giàng A Khay tỉ mỉ gọt từng thanh nứa. Công đoạn đầu tiên này cũng góp phần tạo ra phần thân vững chắc cho khèn.

6.jpg
Anh Khay cẩn thận thực hiện công đoạn đánh bóng, làm mịn bề mặt khèn bằng những dụng cụ thủ công. Sự tỉ mỉ trong từng chi tiết không chỉ thể hiện tay nghề khéo léo mà còn thể hiện tình yêu và sự trân trọng của anh đối với nghề làm khèn truyền thống của người Mông.

18.jpg
Để hoàn thiện chiếc khèn, A Khay sử dụng những miếng kim loại nhỏ, được mài sắc, để lắp vào phần đầu của khèn. Đây là chi tiết tinh tế giúp chiếc khèn có được âm thanh chuẩn, theo đúng truyền thống của dân tộc Mông.

4.jpg
Thử âm thanh của miếng kim loại trước khi lắp vào chiếc khèn. Đây là bước quan trọng để kiểm tra độ vang và độ rõ của âm thanh mà chiếc khèn sẽ phát ra. Theo A Khay, việc thử âm là yếu tố quyết định giúp chiếc khèn mang lại giai điệu đúng chất truyền thống.

14-3118.jpg
Công đoạn lắp miếng kim loại vào khèn - một phần việc chi tiết, cẩn thận, tinh tế.

3.jpg
Từng thanh nứa được anh Khay khéo léo lắp ghép, tạo nên phần thân của chiếc khèn. Công đoạn này đòi hỏi sự tinh tế, tỉ mỉ và khả năng cảm nhận âm thanh tốt để mỗi chiếc khèn khi hoàn thiện có thể phát ra những âm thanh trong trẻo, vang vọng đặc trưng.

8.jpg
Giàng A Khay sử dụng điện thoại thông minh để kết nối với khách hàng qua kênh YouTube cá nhân. Đây là một phần trong chiến lược tiếp thị hiện đại, giúp anh đưa khèn Mông đến gần hơn với thế giới bên ngoài.

q2.jpg
Trên kênh YouTube cá nhân “kws qeej hmoob Si Ma Cai Chanel”, Giàng A Khay thường xuyên đăng tải các video ghi lại cảnh anh thổi khèn và giới thiệu sản phẩm đến bạn bè, khách hàng. Nhờ đó, ngày càng nhiều người biết đến anh cũng như nghề làm khèn truyền thống của dân tộc Mông. Mỗi năm, anh bán được gần 100 chiếc khèn, mang lại thu nhập từ 100 đến hơn 200 triệu đồng, đồng thời góp phần gìn giữ và lan tỏa nét văn hóa đặc sắc của người Mông.

Khèn Mông không chỉ mang đến âm thanh độc đáo còn chứa đựng niềm tự hào, sự gắn bó chặt chẽ với giá trị văn hóa truyền thống của dân tộc. Mỗi chiếc khèn Giàng A Khay tạo ra là một phần của bản hòa âm lớn, kết nối giá trị văn hóa, tinh hoa nghệ thuật của vùng cao với thế giới bên ngoài. Trong giai điệu khèn chứa đựng âm vọng của núi rừng, của các thế hệ đã qua và niềm hy vọng về tương lai phát triển bền vững, nơi truyền thống và hiện đại hòa quyện, cùng nhau tiến bước.

https://baolaocai.vn/hoa-am-tu-nui-rung-post883873.html

Nguồn: Hồng Lý - Vũ Tiến Dũng (Báo Lào Cai điện tử), Thứ Ba ngày 07/10/2025 - 08:14 (GMT+7)

Tin Liên Quan

Ngọc Quỳnh và hành trình cống hiến cho nghệ thuật

Hai mươi năm đứng trên sân khấu chuyên nghiệp, diễn viên Ngọc Quỳnh (Đoàn Nghệ thuật dân tộc tỉnh) vẫn giữ nguyên vẹn tình yêu với những điệu múa mang hồn cốt dân tộc. Chị lặng lẽ gửi gắm nhiệt huyết qua từng vai diễn, tiết mục, để rồi ghi dấu ấn bằng những tấm huy chương tại các liên hoan nghệ...

Bảo tồn vùng nguyên liệu dệt trang phục truyền thống

Trang phục truyền thống của người dân tộc Mông tại xã Ngũ Chỉ Sơn đang đứng trước nguy cơ mai một. Tuy nhiên, bằng tình yêu và trách nhiệm, những người phụ nữ nơi đây đang âm thầm “giữ lửa” cho bản sắc dân tộc thông qua dự án khôi phục vùng nguyên liệu cây lanh - tạo nên vẻ đẹp độc đáo của trang...

Lịch sử - để nhớ, để gìn giữ và tiếp nối

Từ những ký ức một thời hoa lửa đến những kỷ vật nhuốm màu thời gian, chương trình “Hành trình từ ký ức” diễn ra tại Bảo tàng tỉnh Lào Cai những ngày cuối tháng Tư đã trở thành không gian lắng đọng, nơi lịch sử không còn nằm yên trên trang sách mà sống dậy qua lời kể của những con người đi qua...

Từ Y Tý đến Hà Nội: Tiếp nối mạch nguồn di sản nhà Hà Nhì

Từ những người thợ Hà Nhì ở thôn Lao Chải, xã Y Tý, Lào Cai trực tiếp tham gia phục dựng, tu sửa ngôi nhà trình tường tại Bảo tàng Dân tộc học Việt Nam, câu chuyện bảo tồn không chỉ góp phần gìn giữ kiến trúc truyền thống đặc sắc mà còn lan tỏa trách nhiệm bảo vệ, trao truyền bản sắc văn hóa dân tộc...

Khám phá chợ đá quý Lục Yên

Vùng đất ngọc Lục Yên, nơi được mệnh danh là “vương quốc đá quý” của Việt Nam. Đến đây, du khách sẽ lạc vào những gam màu lấp lánh của hàng nghìn viên đá quý trong phiên chợ đặc biệt - chợ đá quý. Phiên chợ mang trong mình những nét văn hóa độc đáo, khiến bất cứ ai ghé thăm cũng không khỏi tò mò và...

Để mạch nguồn văn hóa Tày vùng Đông Hồ chảy mãi

Những cơn gió hồ xoa dịu cái nắng hanh hao đầu hè của miền sơn cước, theo con đường uốn lượn, chúng tôi tìm về thôn Xuân Lai, xã Yên Thành, nơi những nếp nhà sàn nép mình bên sườn đồi lưu giữ nhịp sống của người Tày vùng Đông Hồ Thác Bà. Trong không gian yên bình ấy, câu hát Coọi, tiếng đàn Tính ngân...