Có được kết quả trên là nhờ sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị với nhiều giải pháp thiết thực, trong đó việc duy trì hiệu quả mô hình can thiệp làm giảm tình trạng tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống đã góp phần nâng cao nhận thức của người dân trong việc phòng, chống tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống.

Mô hình can thiệp làm giảm tình trạng tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống

Hiện nay, trên địa bàn tỉnh duy trì 17 Mô hình điểm can thiệp làm giảm tình trạng tảo hôn trong đồng bào dân tộc thiểu số tại các xã có nhiều người tảo hôn với trên 3.000 thành viên tham gia. Các mô hình điểm được duy trì hiệu quả với nhiều tên gọi như: “Bộ đội Biên phòng đồng hành cùng bà con thôn bản nói không với tảo hôn, hôn nhân cận huyết thống"; “Nói không với tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống”; “Tổ phụ nữ không có con tảo hôn”; “Thanh thiếu niên nói không với tảo hôn, hôn nhân cận huyết thống”; “Cha mẹ đồng hành cùng con cái nói không với tảo hôn”; “Chống tảo hôn”; “Giáo dục cha mẹ trong chăm sóc và phát triển trẻ em gắn với hôn nhân gia đình”; ..v.v.

Tại cấp huyện duy trì 70 mô hình, cấp xã duy trì thực hiện 199 mô hình điểm. Các Mô hình, Câu lạc bộ tổ chức sinh hoạt định kỳ theo quy chế xây dựng; thường xuyên cập nhật kiến thức mới, phối hợp tổ chức tuyên truyền các nội dung thực hiện chính sách, pháp luật về phòng, chống tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống.

Việc duy trì các mô hình đã góp phần giảm tình trạng tảo hôn ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Con số về tảo hôn giảm theo từng năm, năm 2021 có 201 người, năm 2022 có 165 người, 6 tháng đầu năm 2023 có 58 người (chiếm 4,41% số người dân tộc thiểu số kết hôn). Tình trạng tảo hôn xảy ra với tất cả các dân tộc như: Dân tộc Mông, dân tộc Dao, dân tộc Nùng,… Riêng địa bàn thành phố Lào Cai không có trường hợp tảo hôn.

Đài Phát thanh Truyền hình tỉnh duy trì chương trình thời sự tiếng Mông

Đa dạng hình thức tuyên truyền vận động phòng, chống tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống

Với mục tiêu nâng cao đời sống tinh thần cho người dân, rút ngắn khoảng cách về hưởng thụ thông tin giữa các vùng miền, các cơ quan, đơn vị, địa phương trong tỉnh đã tích cực triển khai đồng bộ các giải pháp truyền thông, trong đó có nhiều giải pháp phù hợp để tuyên truyền tại vùng đồng bào dân tộc thiểu số, vùng sâu, vùng xa, đó là: Ban hành các chương trình, kế hoạch, cơ chế chính sách về thông tin cơ sở; đầu tư cơ sở hạ tầng viễn thông, công nghệ thông tin; đầu tư, nâng cấp hệ thống truyền thanh cơ sở; tăng cường nội dung thông tin về miền núi, vùng sâu, vùng xa, biên giới; đặt hàng sản xuất và phát sóng các chương trình phát thanh, truyền hình tiếng dân tộc (Mông, Dao, Giáy); cấp phát các ấn phẩm báo chí cho các điểm Bưu điện - Văn hóa xã, các thôn, bản, các điểm sinh hoạt cộng đồng.

Lào Cai đã tích cực hiện đại hóa hệ thống thông tin cơ sở dựa trên ứng dụng CNTT - viễn thông phù hợp với điều kiện của địa phương. Giải pháp truyền thanh thông minh đã và đang được triển khai đến người dân ở huyện Bắc Hà, Bát Xát, thành phố Lào Cai và thị xã Sa Pa. Công tác phát triển hạ tầng thông tin truyền thông được quan tâm triển khai với hạ tầng kỹ thuật CNTT hiện đại, đồng bộ từ tỉnh đến cơ sở; hạ tầng viễn thông với độ bao phủ rộng, chất lượng cao, phủ sóng di động đến 100% trung tâm các xã, phường, thị trấn, trên 96% thôn, bản; cung cấp dịch vụ internet đến 80% thôn, tổ dân phố, đã tạo điều kiện cho hệ thống dịch vụ truyền hình trả tiền và thông tin trên Internet phát triển, giúp người dân, cũng như đồng bào dân tộc thiểu số tiếp cận thông tin, nâng cao nhận thức.

Lào Cai phấn đấu đến năm 2025 không còn hôn nhân cận huyết thống, đến năm 2030 cơ bản không còn tình trạng tảo hôn trên địa bàn tỉnh. Để hoàn thành mục tiêu này, cần có sự vào cuộc, chung tay của nhiều ban ngành, địa phương, triển khai đồng bộ nhiều giải pháp, trong đó có giải pháp nâng cao chất lượng công tác thông tin tuyên truyền, đẩy mạnh việc đưa thông tin về cơ sở.

Việc duy trì các mô hình can thiệp, tuyên truyền để thay đổi nhận thức của người dân, đặc biệt là đồng bào dân tộc thiểu số về tảo hôn, hôn nhân cận huyết thống, phụ nữ sinh con trước tuổi, kế hoạch hóa gia đình… sẽ góp phần nâng cao thể trạng, phát triển toàn diện con người, xóa bỏ hủ tục để xây dựng cuộc sống mới, hướng tới sự phát triển bền vững./.