Trong những năm qua, mối quan hệ giữa lực lượng Bộ đội Biên phòng Lào Cai (BĐBP) với các lực lượng bảo vệ biên giới, cửa khẩu của tỉnh Vân Nam, Trung Quốc tiếp tục được duy trì  và đi vào có chiều sâu với phương châm 16 chữ “láng giềng hữu nghị, hợp tác toàn diện, ổn định lâu dài, hướng tới tương lai” và 4 tốt “láng giềng tốt, đồng chí tốt, bạn bè tốt, đối tác tốt”. Theo tinh thần Bản ghi nhớ giữa hai bên đã ký kết, nhất là việc duy trì thực hiện bản thỏa thuận hợp tác Biên phòng giữa Bộ quốc phòng hai nước, hai bên đã và đang duy trì có hiệu quả mối quan hệ trực tiếp theo định kỳ từ cấp tỉnh đến cấp đồn Biên phòng, góp phần hiểu biết lẫn nhau, xây dựng biên giới hòa bình, hữu nghị và hợp tác, tạo điều kiện cho phát triển kinh tế cửa khẩu, tăng thu ngân sách cho địa phương.

Đối với công tác đối ngoại biên phòng đã được Đảng ủy, Bộ Chỉ huy tổ chức lãnh đạo, chỉ đạo sâu sát, chặt chẽ, nghiêm túc theo Nghị định số 89/2009/NĐ-CP ngày 19/10/2009 của Chính phủ về hoạt động đối ngoại biên phòng; Chỉ thị số 2570/CT-BTLBP ngày 21/12/2009 của Bộ Tư lệnh BĐBP về tổ chức triển khai thực hiện nghị định của Chính phủ về hoạt động đối ngoại biên phòng và các văn bản, hướng dẫn của các bộ, ngành có liên quan; qua đó công tác đối ngoại biên phòng của tỉnh đã được duy trì thường xuyên, chặt chẽ, hiệu quả và đem lại hiệu quả thiết thực tạo điều kiện thuận lợi trong quản lý bảo vệ biên giới  và giải  quyết các vấn đề nảy sinh xảy ra trên biên giới…

Chính từ việc duy trì có hiệu quả công tác đối ngoại biên phòng, cho nên trong công tác phân giới cắm mốc, lực lượng bảo vệ biên giới hai nước đã phối hợp chặt chẽ cùng lực lượng phân giới cắm mốc ra thực địa để đàm phán giải quyết những vấn đề vướng mắc nảy sinh như vấn đề quá canh qua biên giới, các công trình quân sự xây dựng trên đường biên… đều được tháo gỡ kịp thời, có hiệu quả; góp phần quan trọng đưa Lào Cai là tỉnh đầu tiên trong các tỉnh biên giới phía Bắc hoàn thành nhiệm vụ phân giới cắm mốc về đích trước một năm và đã được Đảng, Nhà nước, các bộ, ngành đánh giá cao. Đặc biệt sau phân giới cắm mốc, thực hiện biên bản thỏa thuận của Đoàn đại biểu ủy ban biên giới quốc gia hai nước VN- TQ, BĐBP Lào Cai đã phối hợp cùng Sở ngoại vụ, UBND huyện Mường Khương và xã Bản Lầu tổ chức phá dỡ đập Pạc Chì trên suối Bá Kết, đây là con đập trước đây do phía Trung Quốc xây dựng, nhưng sau khi phân giới, cắm mốc có 9,8m  với tổng số 120 mét khối đất đá nằm sang phía đất của Việt Nam; quá trình phá dỡ có sự chứng kiến của Ban ngoại vụ và Kiều vụ huyện Hà Khẩu, Vân Nam, Trung Quốc.

Có thể nói trong những năm qua, công tác đối ngoại biên phòng của BĐBP Lào Cai đã được Đảng ủy, Bộ Chỉ huy biên phòng tỉnh quan tâm, tập trung lãnh đạo, chỉ đạo và đã thu được những kết quả đáng khích lệ, góp phần quan trọng vào sự nghiệp bảo vệ  chủ quyền an ninh biên giới quốc gia. Chỉ tính trong năm 2012, hoạt động đối ngoại biên phòng đã được duy trì có nền nếp và hiệu quả, cụ thể: Đối với cấp tỉnh, ta sang bạn 01 đoàn/08 đại biểu. Bạn sang ta 3 đoàn/16 đại biểu. Đối với cấp đồn Biên phòng đã duy trì được 15 đoàn/70 lượt người: cụ thể, ta sang bạn 8 đoàn/32 lượt người; bạn sang ta 07 đoàn/38 lượt người; nội dung hội đàm chủ yếu bàn về công tác phối hợp trong quản lý bảo vệ biên giới, cửa khẩu. Ngoài ra, nhân các ngày lễ, tết của hai nước, lực lượng hai bên đều cử đoàn đại biểu đến tiếp xúc xã giao và chúc mừng góp phần gắn bó tình cảm giữa lực lượng bảo vệ biên giới hai bên.

Qua công tác đối ngoại biên phòng, lực lượng BĐBP Lào Cai đã thiết lập để phối hợp tổ chức tuần tra song phương định kỳ một tháng một lần với lực lượng BĐBP nước bạn được 28 lần/272 lượt người. Qua đó kịp thời trao đổi, giải quyết các vấn đề này sinh trong quá trình bảo vệ biên giới mà nhân dân hai bên thường vi phạm Hiệp định về Quy chế quản lý biên giới như xuất cảnh trái phép, quá canh, chăn thả trâu, bò qua biên giới, đổ đất đá ra sông Hồng và khai thác khoáng sản trên sông Hồng…Ngoài ra lực lượng BĐBP hai bên đã phối hợp tốt trong công tác đấu tranh phòng, chống tội phạm qua biên giới, kịp thời thông báo những tin về tình hình hoạt động của bọn tội phạm trên vùng biên giới hai nước. Như Đồn BPCK Lào Cai, Mường Khương, Y Tý, Pha Long phối hợp với trạm kiểm soát biên phòng Hà Khẩu, Trạm BP Tân Điếm, Ma Ngán Tý, Lao Kha (Trung Quốc)  thực hiện công tác trao trả người vi phạm, tội phạm và người bị hại: phía Việt Nam trao trả cho phía Trung Quốc 06 vụ/06 đối tượng và 01 con bò; phía Trung Quốc trao trả cho Việt Nam 44 vụ/76 đối tượng và 36 nạn nhân và 01 con trâu. Công tác kiểm soát cửa khẩu cũng được hai bên phối hợp rất chặt chẽ trong công tác kiểm soát người, phương tiện, hàng hóa qua cửa khẩu để đảm bảo tạo mọi điều kiện thuận lợi, nhanh chóng, chính xác trong kiểm soát cửa khẩu góp phần tăng thu ngân sách cho địa phương.

Công tác đối ngoại của BĐBP tỉnh Lào Cai đã và đang duy trì có nền nếp, hiệu quả với lực lượng bảo vệ biên giới nước bạn, là cơ sở quan trọng hỗ trợ công tác bảo vệ biên giới, đấu tranh phòng, chống tội phạm, phát triển kinh tế cửa khẩu, xây dựng biên giới hòa bình, hữu nghị và hợp tác góp phần tăng thêm mối quan hệ hữu nghị, hiểu biết lẫn nhau. Đây cũng là mô hình tốt cần được nhân rộng trên tuyến biên giới Việt Nam-Trung Quốc./.